(Page 1 of 2. Posted: 14/04/2008)
Những âm thanh bí ẩn của loài cá trong lòng đại dương

Những người đã nghỉ hưu thường đến vùng cửa sông êm đềm của vịnh Guft tại bang Florida  vào kì nghỉ đông. Họ hay phàn nàn về hệ thống  công trình tiện ích nơi đây.Thậm chí những người này còn buộc Ủy ban  thành phố  phải chi hơn 47000 đôla cho việc sửa chữa kĩ thuật nhằm loại bỏ tiếng ồn lẩn khuất trong nhà mình.

Thế nhưng James Locascio – một sinh viên  đang theo học bằng hậu tiến sĩ ngành khoa học  nghiên cứu  sinh vật biển tại đại học Nam Florida  – đã cứu cả thành phố  khỏi một dự án công cốc tốn kém. Sau khi đọc bài viết trên báo, Locascio đã gọi cho Ủy ban  thành phố  bàn luận trong nhiều giờ trước khi bỏ phiếu biểu quyết chi tiền. Anh giải thích rằng ở tần số 100 đến 500 Hz, tiếng gọi tìm bạn tình của cá trống đen có tần số đủ thấp và có bước sóng đủ dài để xuyên qua các đập ngăn nước ở biển, vượt lên đất liền, xuyên qua cả các ngôi nhà trên bến cảng với cảm giác giống như tiếng thình thịch khi có một chiếc ôtô  đi qua.

Tiếng gọi bạn tình của cá trống đen vang vọng khắp nơi, xuyên qua cả đập ngăn nước đến từng ngôi nhà. (Ảnh: Steven Senne/Associated Press)

Locascio cho biết: “Loài cá trống đen đặc biệt ưa thích hệ thống  kênh rạch của Cape  Coral. Tiếng trầm vang gọi bạn vào ban đêm của chúng không khác gì tiếng nước nhỏ giọt lách tách từ ngày này qua ngày khác suốt cả mấy tháng trời”.

Thoạt đầu người ta không chịu chấp nhận lời giải thích đó. “Những người hay phàn nàn và cũng là những người bướng bỉnh nhất quả quyết rằng không thể nào có chuyện một con cá lại phát ra được âm thanh mà ở trong nhà cũng nghe thấy được”.

Locascio và David  Mann – một nhà sinh học nghiên cứu động thực vật biển thuộc đại học  Nam Florida  đồng thời là một chuyên gia nghiên cứu  âm thanh sinh học – đã đưa những người không tin tham gia vào nghiên cứu  bằng cách đề nghị họ ghi lại cường độ âm thanh và thời gian vào một cuốn sổ nhỏ. Locascio cho biết: “Chúng tôi đã lấy các ghi chép từ người dân  rồi cho họ nghe âm thanh của loài cá trống mà chúng tôi  thu bằng tai nghe dưới nước. Quả thực chúng ăn khớp với nhau tuyệt đối”.

Cá nóc cũng phát ra âm thanh (Ảnh: Fred Bavendam/Minden Pictures)

Greg Coppa – một giáo viên  phổ thông trung học dạy môn khoa học  đã nghỉ hưu – cũng bị người ta cười nhạo khi ông nói mình nghe được tiếng ồn ào của cá lúc chèo thuyền gần đảo Block thuộc tiểu bang Rhode Island – Hoa Kì. Ông Coppa vừa cười vừa nói: “Một số người thậm chí còn hỏi tôi rằng tôi đã uống thứ gì trước khi nghe thấy những âm thanh đó, hoặc ném cho tôi cái nhìn dè dặt dành cho một người bạn tuy tốt nhưng thật đáng thương”.

Cùng với sự hỗ trợ của Rodney A. Rountree – một nhà khoa học nhiều kinh nghiệm  thuộc công ty  nghiên cứu  Marine Ecology and Technical Applications – và một trợ lý giáo sư thuộc đại học Massachusetts tại Amherst, ông Coppa đã biết được rằng loài cá mà ông tưởng tượng là một sinh vật to lớn sống dưới biển thực chất lại là loài cá chồn tiên sọc đen bé nhỏ phát ra âm thanh như một cái búa khoan.

Các nhà tự nhiên  học từ thời xa xưa như Aristot đã biết rằng cá có thể tạo ra âm thanh. Nhưng kể từ năm 1956 khi Jacques Cousteau đặt cho cuốn tài liệu  của mình cái tên “Thế giới câm lặng”, tất cả mọi tưởng tượng của công chúng về thế giới  dưới nước đã bị lấy đi khiến đôi tai của chúng ta làm ngơ với tiếng ho của loài cá, tiếng líu lo, tiếng rên rỉ, tiếng o o như kèn túi hay tiếng kêu gọi bạn. Tiến sĩ Rountree nói rằng: “Con tàu lặn của Cousteau đã che giấu mọi âm thanh của biển cả. Kì thực đại dương là một nơi luôn náo nhiệt”.

Đại dương có khoảng 30.000 loài cư trú nhưng chỉ có khoảng 1.200 loài có thể phát ra âm thanh được biết đến và số loài có âm thanh đã được ghi lại thì còn ít hơn nhiều. Đến loài cá vàng bình thường cũng chỉ được góp mặt trong hai ấn bản khoa học. Philip Lobel – giáo sư sinh học thuộc đại học  Boston  – cho biết: Thật ra “hầu hết các loài cá đều có thể phát ra âm thanh. Nhưng việc nuôi một con cá trong bể kính chẳng khác gì nuôi một con chim hoàng yến trong cái lồng cách âm”.

Một loài cá nóc (Ảnh: Yuriko Nakao/Reuters)

Với hầu hết các loài cá, cơ chế phát âm của chúng bắt nguồn từ cơ làm rung bong bóng chứ không giống các dây thanh âm của chúng ta. Bong bóng cá là một túi chứa khí giúp cá nổi được, nhưng nó cũng được sử dụng với vai trò giống như một cái trống. Loài cá nóc vịnh Gulf gắn cơ thanh với bong bóng hàng nghìn lần trong một phút để phát ra một âm thanh lớn. Với tần số lớn gần gấp ba số lần đập cánh trung bình của loài chim ruồi, cá nóc là loài có cơ nhanh nhất trong lớp động vật có xương sống. Loài cá chồn tiên đen lại uốn xương quanh bong bóng, cá hề lại sử dụng dây chằng để tạo nên tiếng chiêm chiếp.

1. Những âm thanh bí ẩn của loài cá trong lòng đại dương
2. Những âm thanh bí ẩn của loài cá trong lòng đại dương tt
3. Show all sections on a page